حسابداری و حسابر سی

باسمه تعالی

نمونه سوالات اندیشه اسلامی (2)

نوشته (جعفر سبحانی ومحمد محمد رضایی)

1- کلمه "دین "از نظر لغت واصطلاح به چه معناست وتنها مصداق حقیقی آن از نگاه قران چیست؟(21و51)

2- اولین دین از چه زمان وبا چه مضامین اعتقادی وجود داشته است ؟(21)

3- فطری بودن دین به چه معناست؟(22)

4- فطرت از نظر لغت به چه معناست وفطریات چه اموری هستند؟

5- رابطه ادیان الهی با یکدیگر: الف- متضاد ب- مکمل ج- بی ارتباط د- هم عرض ومستقل از هم

6- تفاوت ظاهری ادیان الهی درطول سالها وقرنها بخاطر: الف- درجات کمال عقاید ب- شرایط زمان ومکان دعوتها ج- تعارض دیدگاه پیامبران درمورد هستی د- موارد الف وب

7- وجه تسمیه حضرت یعقوب به "اسرائیل" از چه رو بود؟(کلاس)

8- به چه دلیل به بنی اسرائیل عبرانیان گفته شده است؟(23)

9- انگیزه فرعون از کشتار فرزندان بنی اسرائیل چه بود؟

10- دو رکن مهم در دعوت موسی (ع) وسخنان او با فرعون چه بود؟

11- پس از بازگشت از میقات 40 شبانه چه دید وچه عکس العملی نشان داد؟(26)

12- علت تنبیه چهل ساله بنی اسرائیل چه بود؟

13- "صهیونیسم" چه جنبشی است وچه اهدافی را درسر دارد؟(27)

14- موضع ابتدائی شریعت عیسی(ع) درمورد شریعت موسی(ع) چه بود وبعدا به چه موضعی تبدیل شد؟(30-)

15- منظور از "عهدین" در اعتقادات مسیحی چیست؟ موضع یهودیان دراین باره چیست؟

16- منظور از " نسخه سبعینیه " چیست؟ موضع یهودیان درباره آن چیست؟(33)

17- تقسیم بندی کتاب مقدس یهود را بیان نمائید.

18- تقسیم بندی عهد جدید را بنویسید. کدامیک قدیمی تر وکدامیک از همه متأخر نوشته شده است؟

19- کدامیک از اناجیل بابقیه از نظر محتوائی تفاوت دارد؟ تفاوت درچه مواردی است؟

20- تردید درمورد سندیت ومحتوای کتاب مقدس از چه زمان آغاز شد؟وبرچه اموری متمرکز بوده است؟(36)

21- نظر قران درباره تورات وانجیل چه بوده است؟(39-38)

22- تأثیر اسلام بر تمدن بشری را مختصر بیان نمائید(حداکثر 5 سطر)

23- تأثیر حکمیت کلیسای مسیحی بر تمدن بشری را مختصر بیان نمائید(40)

24- ابعاد مختلف عدالت اسلامی را مختصراً بررسی نمائید(43)

25- موضع حاکمیت اسلامی درباره شهروندان غیر مسلمان چیست؟(45)

26- ضرورت نبوت را با استفاده از قاعده لطف بیان نمائید.(52)

27- نقطه ضعف عمده عقل وتجربه(حس) بشری را بیان نمائید.(53)

28- سخن امام رضا(ع) درمورد فلسفه وضرورت بعثت پیامبران را بیان نمائید.(54)

29- اهداف کلی بعثت انبیاء مختصراً توضیح دهید(55)

30- "وحی" درلغت واصطلاح به چه معناست؟(59)

31- کلمه "وحی" درقران درچه موادری استعمال شده است؟

32- اشکال مختلف وحی را بنویسید.

33- دو مورداز تفسیر های ناروائی که نسبت به ماهیت وحی ونبوت ابراز شده است را مختصراً بنویسید.

34- معجزه را تعریف کنید (62)

35- علت اتفاق معجزه چگونه قابل توجیه است؟(64)

36- عصمت به چه معناست؟ اقسام آن را فقط نام ببرید.

37- دلیل عقلی عصمت انبیا چیست؟(65)

38- دلیل نقلی عصمت انبیاء درمقام دریافت وابلاغ وحی چیست؟

39- به چه دلیل (عقلی یا نقلی ) پیامبران از معصیت مبرا هستند؟(67)

40- منشأ عصمت انبیاء چه اموری میتواند باشد.توضیح مختصر(69)

41- آیا عصمت پیامبر با اختیار او منافات دارد؟ درتوضیح به ایه ای از قران اشاره نمائید.(70)

42- جامعیت دین به چه معناست؟

43- وموضع تفکر سکولاریستی درمورد جامعیت دین اسلام ونقد آن را بیان نمائید.(72)

44- سکولاریسم را تعریف کنید.موضع اسلام درباره آن چیست؟(84و74)

45- زمینه پیدایش سکولاریسم را مختصرا بیان کنید.(75)

46- موضع کتاب مقدس مسیحیان پیرامون امور سیاسی چیست؟

47- مبانی سکولاریسم را نام ببرید ویک مورد را توضیح دهید.(79)

48- مبانی سکولاریسم را نام برده ویک مورد را نقد کنید.(82)

49- عقل گرائی به عنوان یکی از مبانی سکولاریسم از چه نقاط ضعفی رنج میبرد؟(83)

50- معنای لغوی واصطلاحی لیبرالیسم را بنویسید.(85)

51- مبانی وارزش های لیبرالیسم را بنویسید. ویک مورد را شرح دهید.(86)

52- مبانی فکری لیبرالیسم را نقد کنید (دو مورد کافی است)(89)

53- تفاوت عدالت گرائی اسلام با عدالت گرایی لیبرالی را بنویسید

54- راز جاودانگی وحقانیت اسلام چیست؟(94)

55- ابزارهای قانونی که اسلام جهت تطبیق خود با مقتضیات زمان دراختیار فقیه قرار داده است را بیان نمائید(96)

56- سه نظریه مهم درباب کثرت یا وحدت دین را بنویسید ویک مورد را شرح دهید.

57- نظر اسلام درباره ادیان دیگر وپیروان آنها چیست؟(99-98)

58- شمول گرائی وکثرت گرائی چه تفاوتی دارند؟

59- از نظر اسلام کدام گروه از پیروان ادیان دیگر محکوم به عذابند؟(99)

60- ایرادات وارد بر کثرت گرائی را بنویسید(دومورد کافی است)(101)

61- در مبحث علم ودین چه تعریفی از "علم" و"دین" مورد نظر است؟

62- ویژگی علم تجربی چیست ؟ نظر اسلام در مورد علوم تجربی را بیان نمائید.

63- انواع پنج گانه رابطه علم ودین را نام برده یکی را توضیح دهید.

64- نظریه مکمل بودن علم ودین گویای چه مطلبی است؟

65- اگر در موضوعی تبیین دینی وتبیین علمی در ظاهر متعارض باشند راه حل چیست؟

66- تعریف لغوی واصطلاحی اسلام را بنویسید؟

67- آیا قرآن ومعارف آن از سطح واحد و مرتبه ی یکسانی بر خور دار است؟ توضیح دهید.

68- ابعاد اعجاز قرآن کدام است؟

69- اعجاز قرآن در مورد اسرار آفرینش را بیان نمایید؟

70- دو دلیل بر تحریف نا پذیری قرآن ذکر نمایید .

71- منظور از سنت (تعریف اصطلاحی ) چیست؟

72- به چه دلیل سنت پیامبر را حجت می دانید؟

73- به چه دلیل عمل و سخن ائمه معصومین را حجت می دانید ؟

74- منظور از عقل چیست ؟ و تقسیمات کلی کدام است؟

75- به چه دلیل متکلمان شیعه حسن وقبح را ذاتی وعقلی دانسته اند ؟

76- دید گاه اهل حدیث ودانشمندان شیعه در خصوص عقل وقلمرو آن را با یکدیگر مقایسه کنید.(145)

77- دید گاه عقل گرایان وایمان گرایان مسیحی در باره ی عقل وقلمرو آن را بیان نمایید.(145)

78- خاتمیت یعنی چه و منظور از ضروری بودن آن چیست؟

79- در پاسخ آنان که می گویند :"پیامبر خاتم النبیین است نه خاتم رسولان ولذا امکان آمدن رسول بعد از آن حضرت هنوز منتفی نیست " چه پاسخی دارید (148)

80- یکی از ادله نقلی در اثبات خاتمیت پیامبر اکرم (ص) را بیان نمایید(150)

81- یکی از شبهات مربوط به خاتمیت را بیان کرده وآن را پاسخ دهید.(151)

82- فهم مبانی ومتون دینی نیازمند آشنایی با چه اموری است؟(157)

83- تعریف "امام" از نظر شیعه چیست؟ وامام دارای چه ویژگی هایی باید باشد؟

84- پس از پیامبر از چه رو نیاز مند امام هستیم.(169)

براساس کتاب آیت الله جعفر سبحانی و دکتر محمد محمد رضایی

1- ابعاد اعجاز قرآن را نام برده و یک مورد را به دلخواه توضیح دهید.

قرآن از جنبه های مختلفی دارای اعجاز است.

نخست: فصاحت و بلاغت

فصاحت: قرآن به زبان عربی، نازل شده و همانند دیگر متون عربی از حروف الفبای عربی تشکیل گردیده است اما ساختار عبارات آن به شیواترین و رساترین وجه است. خداوند برای ابلاغ پیام خود، شیواترین و زیباترین الفاظ و جذابترین ترکیب به کار گرفته است.

بلاغت: به گونه ای که به بهترین شیوه معنای خود را به مخاطبان خود را می رساند.

هنگامی که اعراب و ادیبان زبان عربی آیات الهی را از زبان پیامبر (ص) شنیدند ناگهان با سخنی نو که نه شعر بود و نه نثر روبرو می شدند که آهنگی زیباتر از شعر و بیانی رساتر از نثر داشت.

آیات قرآن آنچنان لذت بخش و اعجاب انگیز است که توجه هر فرد منصفی را به خود جلب می کرد. کافران ناگزیر جوانان خود را از شنیدن قرآن بر حذر می داشتند و یا هنگامی که قرآن تلاوت می شد، هیاهو می کردند تا صدای قرآن به کسی نرسد.

دوم: اعجاز قرآن از نظر معارف الهی

قرآن دارای معارف و علومی است که از جهت گسترش همواره از آغاز نزول تا کنون روشنی بخش افکار و اندیشه های متفکران بوده است. قرآن دارای عمیق ترین معارف، عادلانه ترین قوانین حقوقی، بهترین قوانین فردی و اجتماعی، حکیمانه ترین مناسک عبادی، ارزشمندتری دستورها و مواضع، متقن ترین نکات تاریخی و کارآمدترین شیوه های تربیتی است. تا جایی که هر چه علوم بشری پیشرفت می کند، حقانیت این معارف بیشتر جلوه گر می گردد.

سوم: اعجاز قرآن از نظر هماهنگی و عدم اختلاف در سبک و محتوا

قرآن مجموعه آیاتی است که طی 23 سال در حالات و شرایط گوناگون بر زبان جاری شده است اما این گوناگونی حالات هیچگاه در شیوه و سبک بیان و محتوای مطالب قرآن تاثیری ننهاده است. اگر پیامبر مطالب قرآن را از جانب خدا و بدون ارتباط با وحی مطرح می نمود، طبعاً اختلاف در سبک و تناقض و ناهماهنگی در محتوا به چشم می خورد.

چهارم: اعجاز قرآن از نظر اسرار آفرینش

قرآن در آیات متعددی از اسرار قوانین هستی و طبیعت آسمانی پرده بر می دارد، کشف این اسرار برای فردی امی جز ار طریق وحی الهی امکان پذیر نیست. البته قرآن کتاب علمی نیست که در آن قوانین علمی آمده باشد بلکه اگر برخی از اسرار طبیعت را بازگو می کند به دلیل جنبه تربیتی، اخلاقی و خداشناسانه است.

پنجم: مصونیت قرآن از تحریف

*********************************************************************

2- اهداف و نقش دین را در زندگی انسان‌ها مورد بررسی قرار دهید.

امروزه پرسش‌هایی در باب گستره تامین دین مطرح شده است نظیر اینكه: آیا دین تنها برای سعادت اخروی انسان‌ها نازل شده است یا افزون بر آن به سعادت و تدبیر زندگی دنیوی انسان‌ها نیز نظر دارد. آیا دین تنها بر جنبه فردی انسان‌ها تاكید دارد یا اینكه بر جنبه اجتماعی آدمیان نیز انگشت می نهد.

خداوند دین را برای سعادت دنیا و آخرت انسان‌ها نازل فرموده و سعادت اخروی انسان‌ها تابع زندگی سعادتمندانه انسان‌ در دنیا قرار داده است كه تنها از طریق عمل به تعالیم دین میسر می‌شود. اهداف پیامبران الهی بیانگر آن است كه دین در تمام اركان زندگی نقش بسزایی دارد.

نقش دین در زندگی را در قالب چند مبحث می‌توان پیگیری كرد:

الف) جامعیت و كمال دین: دین اسلام آخرین آیین است كه خداوند از طریق پیامبر خاتم (ص) برای هدایت، تكامل و سعادت انسان‌ها نازل كرده است.

اعمال انسان ابعاد مختلفی مانند: بعد فردی، اجتماعی، جهانی، روحانی، دنیوی و اخروی دارد. همچنین رفتار و اعمال انسان گاهی متوجه خود او، خداوند یا اجتماع است. رفتار انسان در برابر اجتماع گاهی مربوط به زندگی خانوادگی و گاهی نیز مربوط به زندگی اجتماعی است. زندگی اجتماعی نیز دارای ابعاد مختلفی نظیر، بعد اخلاقی، حقوقی، اقتصادی و غیره است جامعیت دین به این معنا است كه دین اسلام به همه ابعاد نظر دارد و برای تمامی آنها متناسب با نیاز انسان قوانین عام و خاصی وضع كرده است به گونه‌ای كه آدمی با عمل به آنها می‌تواند به سعادت همه جانبه دست یابد. در واقع می‌توان گفت: دین اسلام كامل است و در پاسخ به نیازهای انسان هیچ نقصی ندارد، قرآن در این باره در آیه 3 سوره مائده می‌فرماید: ... الْیَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دینَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَیْكُمْ نِعْمَتی‏. ترجمه: « امروز دین شما را برایتان كامل و نعمت خود را بر شما تمام گردانیدم‏...»

همچنین در آیه 89 سوره نحل می‌خوانیم: وَ نَزَّلْنا عَلَیْكَ الْكِتابَ تِبْیاناً لِكُلِّ شَیْ‏ءٍ وَ هُدىً وَ رَحْمَةً وَ بُشْرى‏ لِلْمُسْلِمینَ

ترجمه: « و این كتاب را كه روشنگر هر چیزى است و براى مسلمانان رهنمود و رحمت و بشارتگرى است، بر تو نازل كردیم‏».

البته منظور از هر چیز، یعنی هر آنچه به هدایت، تكامل و سعادت انسان‌ها مربوط است، چرا كه هدف پیامبران جز این نیست. همچنین در روایات دیگری آمده است كه خداوند قرآن را كه بیان كننده هرچیزی است، فرو فرستاد و حلال و حرام و احكام و تمام آنچه مردم به آن نیاز دارند در قرآن و سنت بیان نمود. (خطبه‌های 1 و 86 نهج‌البلاغه).

بنابراین قرآن به همه ابعاد وجودی و رفتاری انسان توجه نموده و حكم الهی در آن مورد را هرچند به گونه كلی بیان كرده است.

**********************************************************************

3- اهداف بعثت انبیا را نام برده و یک مورد را توضیح‌ دهید

1- یادآوری فطریات 2- آزادکردن از قید و بندهای نادرست 3- دعوت به توحید

4- بشارت و انزار 5- برپایی قسط و عدالت 6- علاح امراض روحی 7- به کمال رساندن فضایل اخلاقی

دعوت به توحید، مهمترین هدف انبیای الهی دعوت انسان ها به توحید و پرهیز از شرک است. آدمی با پذیرش توحید در تمامی ابعاد و مراتب نظری و عملی آن است که می تواند به رستگاری دست یابد. از همین روست که پیامبران الهی پیوسته با شرک و مشرکان درگیر بوده اند و در این راه رنج های بسیار دیده اند، قرآن کریم از این هدف پیامبران در آیه 36 سوره نحل این گونه سخن می گوید:

وَ لَقَدْ بَعَثْنا فی‏ كُلِّ أُمَّةٍ رَسُولاً أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَ اجْتَنِبُوا الطَّاغُوتَ فَمِنْهُمْ مَنْ هَدَى اللَّهُ وَ مِنْهُمْ مَنْ حَقَّتْ عَلَیْهِ الضَّلالَةُ فَسیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَیْفَ كانَ عاقِبَةُ الْمُكَذِّبینَ

ترجمه: و در حقیقت، در میان هر امتى فرستاده‏اى برانگیختیم [تا بگوید:] «خدا را بپرستید و از طاغوت [=فریبگر] بپرهیزید.» پس، از ایشان كسى است كه خدا [او را] هدایت كرده، و از ایشان كسى است كه گمراهى بر او سزاوار است. بنابراین در زمین بگردید و ببینید فرجام تكذیب‏كنندگان چگونه بوده است.

*********************************************************************

4- معنای لغوی وحی و انواع آن را توضیح دهید

وحی در لغت هر نوع ادراک و تفهیم سری و پنهانی را وحی می گویند. اگر به آهسته سخن گفتن را نیز وحی بگویند از این رو است که گوینده می خواهند به طور پنهانی و سری مخاطب را از مقصود خود آگاه سازد تا دیگری متوجه نگردد.

اما وحی در اصطلاح:

آگاهی ویژه ای است که خداوند آن را در اختیار پیامبران نهاده تا از طریق پیام ها و تعالیم خود را بر انسان برساند ماهیت و حقیقت این نوع وحی بر ما مجهول و یکی از مصادیق عالم غیب است که بدان ایمان داشت. واژه وحی در قرآن افزون به وحی به پیامبران در موارد دیگری نیز به کار رفته است. نظیر وحی به زنبور عسل، وحی به مادر موسی (ع) و وحی شیطان ها به دوستان خود.

در واقع همه این معانی به ریشه واحدی باز می گردد. هر گاه وحی به صورت مطلق و بدون قرینه بیان شود مقصود وحی به پیامبران است.

انواع وحی:

وحی به پیامبران به صورت های گوناگونی است:

1- گاه روح قوی پیامبر که مورد توجه خداوند نیز می باشد حقایقی را در عالم رویا و مانند فجر صادق می ییند و دستورهای الهی از این راه به او می رسد چنانچه حضرت ابراهیم (ع) برای ذبح اسماعیل(ع) دستورهای خداوند را اینگونه دریافت کرد.

بی گمان خواب پیامبران و اولیای الهی که همواره مورد مراقبت خدا و فرشتگان آسمانی است با خواب افراد معمولی که عصمتی ندارند متفاوت است.

2- گاهی دستورهای الهی به روح و قلب پیامبران الهی القا می گردد و روح والای آنان مرکز نزول وحی آسمانی می شود.

3- زمانی ممکن است خدا که در حجاب غیبت است از طریق ایجاد صورت با پیامبر خود سخن بگوید.

4- گاهی نیز وحی الهی توسط فرشته وحی که در برابر دیدگان پیامبر به صورت خاصی ظاهر می شود نازل می گردد.

قرآن مجید در آیه 51سوره شورا به تمامی صورت های وحی اشاره می کند:

وَ ما كانَ لِبَشَرٍ أَنْ یُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلاَّ وَحْیاً أَوْ مِنْ وَراءِ حِجابٍ أَوْ یُرْسِلَ رَسُولاً فَیُوحِیَ بِإِذْنِهِ ما یَشاءُ إِنَّهُ عَلِیٌّ حَكیم‏

ترجمه: و هیچ بشرى را نرسد كه خدا با او سخن گوید جز [از راه‏] وحى یا از فراسوى حجابى، یا فرستاده‏اى بفرستد و به اذن او هر چه بخواهد وحى نماید. آرى، اوست بلندمرتبه سنجیده‏كار.

در این آیه وَحْیاً به نوع اول و دوم و مِنْ وَراءِ حِجابٍ به نوع سوم و یُرْسِلَ رَسُولاً به نوع چهارم وحی اشاره دارد. در همه اینها وحی کننده و آنچه پیامبران از طریق وحی دریافت می دارند عین سخنان و دستورهای خداست که بی هیچ تغییری توسط آنان در اختیار آدمیان قرار می گیرد.